express no18: liz interviewt: jacob de haan

ook deze keer weten mijn opdrachtgevers mij weer te verrassen met een musicus die vlak bij me woont en van wie de muziek mij onbekend is, deze keer de componist jacob de haan.

deze in heerenveen geboren musicus is verknocht geraakt aan westerwolde. wat begon als plan om in deze regio een tweede huis te kopen resulteerde erin dat jacob de haan samen met zijn gezin hier permanent kwam wonen. jacob vindt dit een fantastische streek voor hem om te werken aan zijn muziek, dat het betekent dat hij verder moet reizen ziet hij niet als een obstakel.

opgegroeid in een echte muziekfamilie, opa was dirigent, vader speelde in de brassband van heerenveen en was instrumentenmaker, en zijn oudste broer is ook dirigent, moest het haast wel zo zijn dat jacob ook zijn muzikale ambities zou volgen. bij zijn eerste pianolessen merkte hij dat hij wilde improviseren en zelf dingen wilde verzinnen, dit overigens tegen de wil van de pianoleraar die vond dat hij zijn lessen moest volgen.

op jonge leeftijd begon hij dus met componeren en op zijn 14e schreef hij al muziek voor blaasensembles. toen hij midden twintig was begon hij de muziek ook uit te geven, dit werd meteen een succes. er was in die tijd eigenlijk maar één uitgever voor blaasinstrumentenmuziek en in dat genre was behoefte aan vernieuwing, jacob kwam met een originele stijl met een combinatie van concertante elementen en het idee van filmmuziek, wat wil zeggen dat de muziek beeldend is met lyrische elementen.

de kracht van zijn muziek is dat de melodieën voor de instrumenten vocaal zijn bedacht, je zou er een tekst onder kunnen zetten en zingen. deze musicus werkt in opdracht maar het valt me gedurende het gesprek op dat zijn werken heel verschillend zijn en dat er veel ruimte voor de componist is om zijn creatieve ei in kwijt te kunnen.
een nieuwe opdracht waarover wordt gesproken is de vraag om muziek te schrijven voor cittaslow, een samenwerking van gemeenten waaronder vlagtwedde die natuur, rust en een lager levenstempo in een hoog vaandel hebben en die graag een eigen herkenningsmelodie hiervoor zouden willen hebben. een stuk schrijven over westerwolde is niet nieuw voor jacob, hij heeft in het verleden een compositie gecomponeerd voor het jubileum van de fanfare van sellingen: jeduthu.
hij bedacht dat wat hij het meest waardeert aan deze streek voor hem het uitkijken over de velden is en het stuk heet dan ook ’the fields’. met hulp van jan doddema, die naast studioman en muzikant ook filmer is, nam hij een film op van de vier jaargetijden in westerwolde, vanuit die beelden schreef hij de muziek.

denkend aan het uitkijken over de velden komen we op mais. jacob heeft een lied gecomponeerd dat ’cornfield rock’ heet. dit bleek niets met het gewas te maken te hebben maar geschreven te zijn naar een tekst van shakespeare.
eén keer in de twee jaar is jacob beschermheer van een blaasmuziekfestival in bad orb in duitsland. hier doen 1200 muzikanten aan mee die aan het eind van het festival gezamenlijk op het plein in deze plaats deze compositie spelen.

reizen doet hij veel, de harmonie is populair in zowel europa, noord en zuid amerika als in azië en australië. volgende week is Jacob in zwitserland om te jureren bij een internationaal concours, een week later zit hij in turijn voor zijn werk ’missa katharina’ voor koor en harmonie-orkest. het werk zal worden uitgevoerd door een harmonie-orkest uit duitsland en een koor uit turijn.

een andere opdracht is het schrijven van de marcus passion, een stuk geschreven voor een bariton die de rol van jezus vertolkt en een mezzosopraan die de rol van maria magdalena op zich neemt. dit stuk van 50 minuten geeft hem alle ruimte om zijn creativiteit in kwijt te kunnen. naar eigen zeggen het mooiste dat er is, iets laten zien dat je nog niet hebt laten zien. jacob wil zich dan ook blijven ontwikkelen en blijven verrassen.

de website van jacob de haan is http://www.jacobdehaan.com/

een voorbeeld van zijn muziek is het nummer ‘goddess of jeju island’: